อาหารเป็นยา

อาหารเป็นหนึ่งในปัจจัยที่สำคัญที่สุดที่ไม่อาจลืมเลือนได้เมื่อเราคิดถึงสุขภาพชีวิตที่ดี อาหารมีความสำคัญอย่างยิ่งในการใช้เป็นยาสมดังคำกล่าวที่มีชื่อเสียงของ Hippocrates ที่ว่า “Let food be thy medicine and medicine be thy food” ซึ่งสามารถแปลได้ว่า “จงทำให้อาหารเป็นยาของเจ้า และ ยาของเจ้าคืออาหาร” วันนี้เราจะมาทำความเข้าใจกันว่าทำไมจึงได้กล่าวว่าอาหารคือยา

อาหารเมื่อเข้าสู่ภายในร่างกาย จะถูกย่อยให้มีขนาดเป็นโมเลกุลที่มีขนาดเล็กลงเพื่อง่ายต่อการลำเลียงเข้าเซลล์และนำไปใช้ อาหารสามารถถูกจำแนกออกได้เป็นหลายขนิดตามหน้าที่ เช่น สารต้านอนุมูลอิสระ, กรดอะมิโน, เกลือแร่, วิตามิน, เส้นใย, น้ำตาลกลูโคส, กรดไขมัน และอื่นๆ อาหารมีบทบาทสำคัญทั้งในด้านของการต้านการอักเสบ ความแข็งแรงของระบบหลอดเลือดและหัวใจ(รวมไปถึงความดันโลหิตและระดับไขมัน), สมดุลระดับน้ำตาลในร่างกาย, ช่วยระบบย่อยอาหารในการจัดการและกำจัดของเสีย และรวมไปถึงการแสดงออกของยีนส์ที่เกี่ยวข้องกับสุขภาพ สุขภาวะและลักษณะทางภายนอก (โภชนพันธุศาสตร์)

โภชนพันธุศาสตร์ (Nutrigenomics) เป็นศาสตร์ที่ศึกษาเกี่ยวกับอาหารที่มีผลต่อการแสดงออกของยีนส์ และส่งผลต่อสุขภาพและความยืนยาวของชีวิต หรือ เกี่ยวกับโรคและสาเหตุการตายก่อนวัยอันควร หลักการต่างๆนั้นสามารถสรุปได้ดังนี้ ยีนส์มีบทบาทสำคัญเกี่ยวช้องกับการเกิดโรคและการป้องกันโรค; การขาดสารอาหารและสารพิษในอาหารที่ไม่ได้คุณภาพ มีผลต่อการแสดงออกของยีนส์;  คนแต่ละคนมีความแตกต่างกันในการที่อาหารจะมีผลต่อยีนส์หรือสุขภาพ; และอาหารสุขภาพที่เหมาะกับแต่ละคนสามารถช่วยในการป้องกัน บรรเทา หรือรักษาโรคเรื้อรัง หรือพูดให้เข้าใจได้ง่ายๆว่า หากคนที่มียีนส์มีแนวโน้มในการเกิดโรคไทรอยด์ได้รับอาหารหรือมีพฤติกรรมที่ทำให้ได้รับสิ่งที่มีผลกระทบกับร่างกายต่างๆ เช่น มีสารพิษสะสม จะทำให้เกิดความเจ็บป่วยกับไทรอยด์ได้ง่ายกว่าคนที่มียีนส์ธรรมดาทั่วๆไป

เพื่อให้เห็นภาพชัดเจนขึ้น มาดูตัวอย่างของความเกี่ยวข้องกันระหว่างอาหารและปัญหาสุขภาพต่างๆกัน

  • ภาวะการอักเสบของร่างกายซึ่งเป็นต้นตอของโรคส่วนใหญ่พบว่ามีความเกี่ยวข้องกับอาหาร 6 ชนิดนี้คือ น้ำตาลกลูโคสและน้ำตาลฟรุคโตสจากข้าวโพด ไขมันทรานส์ที่สังเคราะห์ขึ้น น้ำมันจากพืชหรือเมล็ดพืชต่างๆ (ทีมีความไม่สมดุลระหว่างสัดส่วนของโอเมก้า6และโอเมก้า3) คาร์โบไฮเดรตที่ผ่านกระบวนชัดสี การบริโภคแอลกอฮอล์ที่มากเกินไป และเนื้อที่ผ่านกระบวนการแปรรูป
  • ภาวะความเป็นกรดของร่างกายจากอาหารที่ผ่านการแปรรูปและมีคุณภาพต่ำทำให้ร่างกายเกิดโรคได้ง่ายขึ้น ในขณะที่อาหารที่ทำให้ร่างกายเป็นด่างซึ่งส่วนใหญ่เป็นอาหารจากพืชช่วยในเรื่องการกำจัดสารพิษ) ช่วยทำให้เกิดการผลัดเซลล์ใหม่และส่งเสริมในเรื่องการมีอายุยืนยาวขึ้น
  • ภาวะเบาหวานและน้ำหนักขึ้นเกี่ยวข้องกับการตอบสนองของฮอร์โมนอินซูลินที่ไม่ดีและฮอร์โมนอื่นๆมีการเปลี่ยนแปลงไป เพื่อให้มีการคงระดับน้ำตาลในร่างกายได้ดี ผู้เชี่ยวชาญแนะนำว่าควรรับประทานอาหารคาร์โบไฮเดรตที่มีค่าดัชนีน้ำตาลต่ำและไม่ผ่านการขัดสีแทนการรับประทานอาหารกลุ่มคาร์โบไฮเดรตที่มีน้ำตาลหรือผ่านการขัดสีแล้ว

มาดูเคล็ดลับที่ชาญฉลาดในการเลือกอาหารในชีวิตประจำวันของเราว่าอาหารใดที่ควรรับประทาน ตามแนวคิดที่ว่า “อาหารคือยา”กัน

  • ผักและผลไม้สดแบบออร์แกนิค
  • อาหารกลุ่มคาร์โบไฮเดรตที่มีค่าดัชนีน้ำตาลต่ำ
  • โปรตีนที่มีคุณภาพดี
  • ไขมันที่ดีต่อสุขภาพ
  • อาหารที่มีประโยชน์ต่อสุขภาพอื่นๆ เช่น กระเทียม ขมิ้นชัน เป็นต้น
  • เครื่องดื่มเพื่อสุขภาพ
  • ปริมาณอาหารที่พอเหมาะตามแนวทาง “one plate diet” เป็นอีกแนวทางที่ดีและทำได้ไม่ยาก
  • ช่วงเวลารับประทานที่เหมาะสม ไม่รับประทานอาหารดึกจนเกินไป

อาหารนับว่าเป็นสิ่งที่สำคัญอย่างหนึ่งที่ช่วยในการมีสุขภาพที่ดี แต่ก็มีปัจจัยอย่างอื่นที่ควรให้ความสนใจด้วย เช่น การออกกำลังกาย การจัดการกับความเครียด การนอนหลับพักผ่อนที่เหมาะสมและเพียงพอ รวมถึงการมีพฤติกรรมสุขภาพที่ดีอื่นๆด้วย เราควรมีการดูแลเอาใจใส่ส่วนต่างๆเหล่านี้ทั้งหมดเพื่อช่วยในการมีสุขภาพที่สมบูรณ์แข็งแรง ขอให้ทุกคนมีสุขภาพที่ดีและมีความสุข

ใส่ความเห็น

อีเมลของคุณจะไม่แสดงให้คนอื่นเห็น ช่องที่ต้องการถูกทำเครื่องหมาย *